بسم الله الرحمن الرحيم

 

مطلب زير سخنراني شيخ محمد ضيايي در يكي از شبهاي رمضان سال 1414 هـ قـ - 1372 هـ.شـ مي باشد. دوستان گرامي توجه داشته باشند كه مطلب فوق از روي نوار پياده شده است و به همين علت كمي از نظر دستوري با يك مقاله متفاوت مي باشد. راهش پر رهرو باد.       

 

الحمد لله و الصلاة و السلام علي رسول الله صلي الله عليه و سلم

اما بعد:

 

از ميان چند صد سؤال كه در شبهاي گذشته تا حالا رسيده من به يك سؤال از اين چند سؤال جواب مي دهم و در باره همه سؤالها صحبت مي كنم. استدعا مي كنم كه شما در هر شرايطي هستيد به محتواي اين موضوع توجه فرماييد. اين سؤال يك سؤال از صد سؤال است كه جواب مي دهم.

 

سوال: چرا در مذهب اهل سنت وفات و تولد بزرگان و ائمه را جشن نمي گيرند و براي آنها نوحه خواني و سينه زني نمي كنند؟ اين يك سؤال از صدها سؤال. به اين يكي جواب مي دهم حالا صد هاي ديگر را درباره اش حرف مي زنم؛ دقت بفرماييد، جواب:

در كليه مذاهب اهل سنت بلا استثنا فقط احترام بزرگان مرحوم شده به سه چيز است:

1- نام آنها را به خوبي ياد كنيم : حضرت سيدنا علي كرم الله وجهه، حضرت سيدنا عمر رضي الله عنه، حضرت رسول اكرم صلي الله عليه و سلم ...

 2- از خدا براي آن بزرگان درود و رحمت بخواهيم. اگر صحابه كرام است مي گوييم رضي الله عنه (خدا از او خشنود باد) اگر از پيامبران هستند بگوييم عليه السلام (بر او سلام) اگر شخص رسول اكرم را نام برديد مي گوييم صلي الله عليه و سلم. اگر بعد از صحابه كرام از بزرگان نام برديد مي گوييم رحمة الله عليه.

3- گفتار و كردار آنها را مورد توجه قرار مي دهيم و سعي مي كنيم دنباله رو مخلص آنها باشيم. 

جز اين سه چيز در مذهب اهل سنت چيزي بنام احترام شخص مرده وجود ندارد. خوب نيست! در مذهب وجود ندارد،  شما آقاي سؤال كننده مي توانيد سني نباشيد، اشكال نداره، آزاديد سني نباشيد. ولي اگر گفتي من سني هستم [بدان كه] مراسمي بنام سينه زني و عزاداري در مذهب [اهل سنت] نداريم. نمي شود چيزي به مذهب چسبانيد. مي شود از خانه بيرون رفت [اما] نمي شود زمين، اتاق، و ديوار خانه را عوض كرد. اين مطلب خيلي جالب است، خوب در مذهب وجود ندارد، حتي قول ضعيفي هم نيست، هيچ قولي وجود ندارد. اين را براي اداي امانت عرض مي كنم چون روز حساب ما مسئول گفتار خودمان هستيم. كار ما گويندگان مذهبي خيلي مشكلتر از كار عوام است. اگر خداوند با لطف و كرمش ما را ببخشد شما شنوندگان ما هزار سال قبل از ما به بهشت مي رويد. اگر به لطف خدا بهشتي نصيب ما شده باشد شما هزار سال جلوتر مي رويد چون سين و جيم شما آنجا كمتر است، مسئوليت شما كمتر است، ولي گوينده مذهبي آنجا پدرش در مي آيد. بايد ثابت كند آنچه گفته مخلصانه بوده و مطابق عقيده خودش گفته، خلاف نگفته و ما نمي توانيم "خسر الدنيا و الآخرة" باشيم ،خلاف عقيده مان به شما بگوييم، خلاف آنچه خوانده ايم به شما بگوييم، نمي توانيم چنين بكنيم. حالا [اگر] نود و نه سال ديگر [هم اگر بگذرد] . دقت بفرماييد هر مذهبي در جامعه مسلمين يك خصوصيت و رنگ و شكل خاصي دارد. اين خصوصيت و رنگ و ويژگي مذهبي [را] هيچ وقت نمي توان عوض كرد. در طول 1400 سال از زمانيكه فرق مختلف در اسلام بوجود آمدند، فِرَقي كه بنام اهل سنت هستند چند خصوصيت داشته اند:

1- سواد اعظم امت اسلام بوده اند. در طول تاريخ 90درصد بنام اهل سنت بوده اند.

2- نسبت به جهان خارج سخنگوي جهان اسلام بوده اند. اين حكومتهاي اهل سنت بوده اند كه چه ظالم چه غير ظالم، جزيه مي گرفتند. اين حكومتهاي اهل سنت بوده اند كه بخارا و سمرقند را فتح كرده اند، فلسطين را از اول فتح كرده اند و بعد هم از صليبي ها باز گرفتند. امپراطور چين فرستاده حكام اهل سنت را مي پذيرفت. دربار واتيكان هم از سفراي خلفا استقبال مي كرد، همان خلفاي به اصطلاح ظالم.

3- از خصوصيت اهل سنت اين است كه هرگز در برابر مخالفان خود خشونت نشان نمي دهند. فحش را به فحش جواب نمي دهند. بدي را به بدي تلافي نمي كنند، تندي را با تندي پاسخ نمي گويند، خشونت را با خشونت جواب نمي دهند. اين از ويژگي هاي اهل سنت بوده است در طول 1400 سال و اين خصوصيت [را] نمي توان تغييرش داد. مي توانيد خارجي(1) باشيد شمشير برداريد هر كس گفت بالاي چشمت ابرو به او بزنيد. مساله اي نيست! ولي تا شما خود را سني مي داني نمي توانيد در مقابل مخالفان خشونت نشان بدهيد. اين در مذهب نيست، خلاف مذهب است. به اين دليل در جامعه بزرگ امت محمد مصطفي صلي الله عليه و سلم در هر صد سال احزاب و گروه هاي مختلفي تند رفته اند، حركت كرده اند، به آسمانها پريده اند و يواش به زمين غلطيده اند ولي اهل سنت [نه] به كهكشانها پريده اند و [نه] در گودالها فرو رفته اند. دقت كرديد، اين شيوه اهل سنت است. ما اجازه نداريم در مقابل مخالفانمان پرخاش كنيم. چنين چيزي امكان ندارد، چون خلاف مذهب است.

4- اهل سنت هميشه عادت دارد  حق خود، عقيده خود را، بدون تعرض به مسائل ديگران خيلي فشرده و خيلي واضح و صريح بيان مي كند. شما آقاي سني مذهب اگر حق مذهب خود را درست ياد بگيريد نياز به اين نداريد كه به ديگران پرخاش كنيد و يا پاسخ فحش بدهيد. اصلا نياز به اين پيدا نمي كنيد. شما آنچه به نظر خودتان حق است درست ياد بگيريد كافي است.

در خاتمه عرايضم يك مثال [مي آورم] اين شايد شماره 5 باشد : موضع گيري اهل سنت در مقابل برادران و در مقابل امت اسلامي، در مقابل فرقه هاي اسلامي كه زير پرچم اسلام با اهل سنت يكي هستند چنين است: امت اسلام حكم تشكل يك خانواده دارد كه بعد از فوت پدر خانواده ، وارثان بر سر تقسيم ميراث اختلاف پيدا كرده اند. زنان، دختران و پدران امت مرحوم شده اند و اين اختلاف را نتوانسته اند حل كنند تا [نوبت] به فرزندزادگان رسيد. پسر زاده ها دو دسته شده اند اكثريت مي گويند پدرانمان بر سر ميراث اختلاف كرده اند حالا درست نيست آن اختلاف را بر ملا كنيم، همسايه ها را خبر دهيم، امت را هم خبر دهيم. خوب اين اختلاف [را] داشته اند ديگر. خدا همه را ببخشد. اين موضع گيري اهل سنت است. اما در داخل همين خانواده افرادي از نوادگان از پسران و دختران همان پدر مرحوم معتقدند خير ما بايد حق را بگوييم. بايد اين چيز را كه مي گوييم به همه اعلام كنيم كه اين خانواده مقدس نبوده و اكثريت نادرست و ظالم و خائن بوده اند! حالا اين اختلاف بين اهل سنت است با ديگران. موضع گيري اهل سنت واضح است مي گويند چون بر ملا كردن اختلافها، برملا كردن مسائلي كه در صدر اسلام بوده، بعد از رحلت رسول الله بوده، موشكافي [آنها] بديها را چند برابر نشان مي دهد اين به نفع نيست.

 

حالا خلاصه مطلب:          

 

 شما پاسخ 99 سؤال را پي بگيريد. ما نمي توانيم... مذهب به ما اجازه نمي دهد كه به جزئيات بپردازيم. بخواهيم وقتمان را به اين صرف كنيم كه آن پاسخي كه فلاني داده بيهوده است. تازه تكرار فحش، فحش است. يك وقت در مدينه منوره بوديم حدود 32 سال قبل. كتابي به مرحوم شيخ عبدالرحيم انصاري رحمه الله ارائه دادند – آن مرحوم 6 يا 7 سال قبل در مدينه منوره درگذشتند و در بقيع دفن شدند، او از علماي بزرگ اهل سنت بندرعباس است. او در آغاز كشف حجاب هجرت كرد رفت، چون نتوانست بي حجابي را تحمل كند هجرت كرد رفت به مدينه – در محضر ايشان بوديم كتابي آوردند كه خيلي بد و بيراه گفته بود به خلفاي ثلاثه و از مسلمانان اهل سنت خواسته بود كه در مقابل دلايلش دليل بياورند. گفته بود اگر اهل سنت جوابي دارند جواب بدهند. شيخ رحمة الله عليه كتاب را گرفت و گفت سبحان الله اهل سنت كي به فحش جواب داده اند. هرگز! ما اجازه نداريم جواب فحش بدهيم. ما آنچه در كتابهايمان است مخلصانه بيان مي كنيم. فضايل حضرت علي عليه السلام، فضايل حضرت عمر، فضايل بزرگان را بيان مي كنيم. تاسف مي خوريم به حال آن خواهران و برادراني كه تندرو هستند، گستاخانه و بدون توجه به مصلحت امت اختلافات را برملا مي كنند.* ما جز اينكه دعا كنيم خدا هدايتشان كند، جز اينكه تاسف بخوريم چيز ديگري نداريم. و اين موضع گيري صحيح اهل سنت است در دنيا. در قديم هم همينطور بوده است حتي در مسائل خانوادگي. مي گويند شخصي به حضور حسن بصري آمد. – حسن بصري از شاگردان حضرت علي بوده است و از علماي قرن اول هجري. او بين سالهاي 30 تا 70 هجري زندگي مي كرده است. به عنوان معلم و يك گوينده مذهبي، يك ناقل اخبار و احاديث از اصحاب رسول الله خصوصا از حضرت علي در كوفه و بصره زندگي مي كرده است. سخنگوي معروفي بوده است و احاديثش بسيار معتبر است – شخصي به حضور حسن بصري آمد به او گفت فلان كس به تو فحش مي داد. حسن به او گفت: خب! چه گفت؟ او فحشهاي خيلي علني و صريح به حسن داد و گفت او اينطور مي گفت. حسن گفت: خدا او را ببخشد او پشت سر مي گفت تو كه روبروي من فحش مي دهي! او خيلي گناهانش از تو كمتر است. لا اقل لطفش در باره من از تو بيشتر است. حالا هرگز ما نمي توانيم جواب كم لطفيها را يا بي ادبيها را، توهين ها را به مثل بدهيم. اين شيوه ما نيست. اين بود جواب...

سوالاتي كه ده يازده شب گذشته به دست من رسيده همه اش درباره اين است كه درباره آنچه مي گويند توهين به فلان كس مي شود چه بگوييم؟ همين كه عرض كردم بگوييد ديگه. شما حق خودتان بگيريد و در مقابل آنچه بر خلاف مذهبتان هست مي شنويد سكوت كنيد. دعا كنيد كه خدا امت اسلام را عزت بدهد، همه را هدايت كند، دعا كنيد خداوند ملت افغان را نجات بدهد، فلسطين را نجات بدهد. خداوند اسرائيل را نابود كند. خداوند مردم بوسني را عزت دهد. دعا كنيد ‌؛ جواب فحش [را] ، فحش ندهيد، جواب ناسزا [را] ناسزا ندهيد. اصلا گوشتان بدهكار اين حرفها نباشد. اين لب مطلب است.

 

والسلام عليكم و رحمة الله و بركاته

 

(1) خوارج - نام فرقه اي مي باشد.

* البته اختلافات يا مسائلي كه احيانا ميان نسل اول روي مي داده است مسائلي گاه اجتناب ناپذير و استثنايي بوده و فضاي غالب در ميان آنها دوستي و محبت بوده است. به زير ذره بين بردن چنين مسائلي هرگز به نفع امت مسلمان نيست و بيشتر جريان سكولار و بي دين از اين مسائل سود مي برد. تاريخ اسلام با وجود اشتباهات و مسائل خيلي ريز در ميان تاريخ تمام جنبشها و اديان سفيدترين و روشن ترين آنهاست. البته حساب روايات جعلي و دروغين از اينگونه مسائل جداست. روايات دروغيني چون شهادت فاطمه زهرا و ...  معلوم نيست اين روايات به نفع كيست؟ (شايد هم معلوم باشد!)